Κάθε οικογένεια αποτελεί ένα μοναδικό πολύπλοκο και συνεχώς μεταβαλλόμενο σύστημα, που βρίσκεται σε συνεχή αλληλεπίδραση με άλλα συστήματα, των οποίων είναι μέρος. Αυτά τα συστήματα μπορεί να είναι το σχολείο, οι ομάδες ενδιαφερόντων, η κοινότητα κλπ. Κάθε οικογένεια έχει τους δικούς της κανόνες, κώδικες επικοινωνίας, δικό της σύστημα αξιών και κάθε μέλος της έχει τη δική του «θέση», το δικό του «ρόλο» μέσα σε αυτή.

Στην Οικογενειακή Συστημική Θεραπεία, ο Ψυχοθεραπευτής-ως εξωτερικός παρατηρητής-καλείται να βοηθήσει στη χαρτογράφηση αυτών των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της οικογένειας, να τη συνδέσει με τα βιώματα και τις προσλαμβάνουσες των μελών από τις  οικογένειες προέλευσης και από κοινού με τα μέλη να  παρατηρήσει τις θέσεις και τους ρόλους που αυτά καταλαμβάνουν. Με τη γνώση αυτή, τα μέλη θα καταφέρουν να αναγνωρίσουν τον τρόπο με τον οποίο σχετίζονται μεταξύ τους, θα μπορέσουν να εκφράσουν τα συναισθήματα που προκύπτουν από τις θέσεις που τους έχουν δοθεί και θα συμφωνήσουν την κοινή μετακίνησή τους σε ένα πιο λειτουργικό μοντέλο επικοινωνίας και διαβίωσης.